METODY OCENY PRAC SCALENIOWYCH

METODY OCENY PRAC SCALENIOWYCH.jpg
  • nowość
Dostępność: na wyczerpaniu
Wysyłka w: 3 dni
Cena: 40,00 zł 40.00
ilość szt.
dodaj do przechowalni

Opis

Scalenie gruntów w Polsce prowadzono już podczas zaborów i przez okres ponad stuletni prowadzone są do chwili obecnej. Ówczesne postępowanie scaleniowe w Polsce, metodycznie i organizacyjnie, w pełni odpowiadało standardom europejskim, w dość szerokim zakresie merytorycznym, zbliżonym do szerokiego urządzania obszaru wiejskiego.

Po II wojnie światowej zubożono znacznie zakres prac scaleniowych. Uchwalone przez Sejm ustawy o scalaniu i wymianie gruntów z dnia 24 stycznia 1968 r. a szczególnie z dnia 26 marca 1982 r., która obowiązuje do dziś, miały na celu tworzenie korzystniejszych warunków gospodarowania w rolnictwie dla intensyfikacji i wzrostu produkcji. Zgodnie z zapisem tych ustaw oraz terminologią scale­nia stanowią zespół działań projektowych i technicznych, których celem jest tworzenie korzystniejszych warunków gospoda­rowania w rolnictwie poprzez poprawę struktury obszarowej gospodarstw rolnych, racjonalne kształtowanie rozłogu gruntów, dostosowanie granic nieruchomości do systemu urządzeń melioracji wodnych, dróg oraz rzeźby terenu. Sprowadzały się ko klasycznego scalania gruntów.

Tempo prac scaleniowo-wymiennych w okresie powojennym również było duże (po ok. 300 tys. ha rocznie), systematycznie spadało: do 30–50 tys. ha w latach 1982–1995 i 10–15 tys. ha rocznie po 1995 roku. Po wstąpieniu Polski do Unii Europejskiej tempo prac scaleniowych nie uległo zmianie, nie przekracza 15 tys. ha rocznie.

W obecnych uwarunkowaniach ekonomicznych naszego kraju prowadzenie sca­leń gruntów jest pilną koniecznością. Wynika to z konieczności uzyskania niskich kosztów jednostkowych produkcji oraz pełnej, ciągłej kontroli nad procesem produkcyjnym.

Mimo ponad 100-letnich tradycji realizacji prac scaleniowych w Polsce nie dopracowano się metod powszechnie stosowanych przy ocenie ichrealizacji. Powszechnie stosowana w tym postępowaniu jest subiektywna ocena uczestników postępowania, którą można ocenić, jako społeczną. Uczestnicy postępowania scaleniowego zgadzają się bądź nie na propozycje przedstawione w projekcie bez pogłębonej oceny. Jedyną oceną każdego projektu są dwa skorelowane ze sobą kryteria: średnia powierzchna działek na obszarze scalanym przed i po scaleniu oraz ich średnia liczba w gospodarstwie. Natomiast rolnicy oczekują od tego procesu wzrostu dochodów rolniczych, a finansujący ten proces, głównie Unia Europejska oczekuje możliwie najkrótszego okresu zwrotu poniesionych kosztów. Na dwa ostatnie typania Polska nie jest w stanie udzielić odpowiedzi. Oprócz braku sprawdzonych metod nie posiada danych niezbędnych przy powyższych obliczeniach.

Posługując się tylko tymi dwoma czynnikami oceny nie można dokonać oceny w wersji ekonomicznej, którą wymagają mechanizmy Unii Europejskiej

Kolejnym problemem jest brak możliwości obiektywnych kryteriów oceny słuszności odwołania uczestnika procesu scaleniowego, szczególnie w postępowaniu sądowym. 

Niniejsze opracowanie zawiera zbiór metod efektywności gospodar­czej, ekonomicznej i społecznej projektów zarówno przed rozpoczęciem procesu scaleniowego (ex-ante), jak i po scaleniu grun­tów (ex-post). W opracowaniu wykorzystano dotychczasowe wyniki badań Instytutu Uprawy Nawożenia i Gleboznawstwa w Puławach, wielu autorów z innch jednostek naukowych oraz dostępną literaturę zarówno krajową i zagra­niczną dotyczącą tej problematyki.

Autorzy niniejszej monografii mają nadzieję, że opracowanie to przyczyni się, przynajmniej częściowo, do poszerzenia zakresu wiedzy, zarówno teoretycznej, jak i praktycznej, w zakresie metod oceny skutków tego procesu.

Natomiast problemem nadal nierozwiązanym będzie brak danych do obliczania korzyści wynikających z prac scaleniowych. W krajach Europy Zachodniej, głównie w Holandii, opracowywane tzw. „normatywy” do dokonywania ocen prac scaleniowych. Przykładowo o ile powinien poprawić się dochód gospodarstw, jażeli grunty będą bliżej gospodarstwa o 100 metrów, itp. Takie dane uwzględnione w programie „EXCEL’ pozwalają na szybką odpowiedź odnośnie efektywności prac scaleniowych, łącznie z ustaleniem wskaźnika IRR. Takie opracowaniu, co kilka lat akuualizowane, jest w Polsce pilnie potrzebne.


SPIS TREŚCI

1. WSTĘP

 

2. METODY OCENY ROZŁOGU GRUNTÓW ORAZ POTRZEB PRAC SCALENIO­WYCH

13

2.1. OCENA ROZŁOGU GRUNTÓW.

13

2.2. OCENA POTRZEB SCALANIA GRUNTÓW

21

3. METODY OCENY PRAC SCALENIOWYCH

35

3.1. WPŁYW PARAMETRÓW PRZESTRZENNO-TECHNICZNYCH DZIAŁEK NA EFEKTYWNOŚĆ EKONOMICZNĄ SCALANIA GRUNTÓW

35

3.2. METODY OCENY WPŁYWU KSZTAŁTU I WIELKOŚCI PÓL NA KOSZTY UPRAWOWE I OPŁACALNOŚĆ PRODUKCJI

66

3.3. METODY OCENY PRAC SCALENIOWYCH STOSOWANE W INSTYTUCIE UPRAWY NAWOŻENIA I GLEBOZNAWSTWA – PIB W PUŁAWACH

78

3.4. PODSUMOWANIE METOD OCENY EFEKTÓW SCALENIA GRUNTÓW

85

4. ANALIZA KOSZTÓW I KORZYŚCI (METODA CBA) ZASTOSOWANIE DO OCENY FINANSOWEJ I EKONOMICZNEJ PRAC SCALENIOWYCH

87

4.1. ANALIZY KOSZTÓW I KORZYŚCI (CBA – Cost-Benefit Analysis)

88

4.2. WARTOŚĆ BIEŻĄCA NETTO (NPV) I WEWNĘTRZNA STOPA ZWROTU (IRR). ANALIZA NA RZECZYWISTYCH DANYCH PO WYKONANYCH PRACACH SCALENIOWYCH GRUNTÓW

98

4.3. WYBRANE INDEKSY I WZORY STOSOWANE PRZY SCALANIU GRUNTÓW

112

4.4. WSPÓŁCZYNNIK RZECZYWISTEJ EFEKTYWNOŚCI SCALENIA GRUN­TÓW

115

5. METODA WIELOKRYTERIALNA AHP

117

6. METODY SPOŁECZNEJ OCENY PRAC SCALENIOWYCH

124

7. OCENA PRAC SCALENIOWYCH DOKONANA METODĄ STUDIUM PRZY­PADKU, Z UWZGLĘDNIENIEM ZOBRAZOWAŃ GIS

137

8. ANALIZA KOSZTÓW I KORZYŚCI SCALANIA GRUNTÓW WEDŁUG PRZE­WODNIKA OPRACOWANEGO PRZEZ EKSPERTÓW HOLENDERSKICH

151

8.1. WSTĘP DO PRZEWODNIKA

151

8.2. OPIS MODELU GOSPODARSTWA

155

8.3. ELEMENTY (CZYNNIKI) SCALANIA

156

8.4. SZCZEGÓŁOWA KALKULACJA KOSZTÓW SCALANIA W PROJEKCIE

158

8.5. KALKULACJA KOSZTÓW I KORZYŚCI

159

9. INFORMATYCZNE ASPEKTY OCENY ROZŁOGÓW GRUNTÓW GOSPO­DARSTW ROLNYCH Z PUNKTU WIDZENIA OCENY EFEKTÓW SCALENIA GRUNTÓW

178

9.1. WSTĘP

178

9.2. CHARAKTERYSTYKA DANYCH WYKORZYSTYWANYCH W PROCESIE ZAUTOMATYZOWANEJ OCENY ROZMIESZCZENIA GRUNTÓW GO­SPODARSTW ROLNYCH
9.3. OGRANICZENIA I BŁĘDY ZWIĄZANE Z WYKORZYSTANIEM DANYCH EGIB

181


189

9.4. METODY POZYSKIWANIA INFORMACJI O ODLEGŁOŚCIACH POMIĘ­DZY ELEMENTAMI ROZŁOGU GOSPODARSTW I ICH KONSEKWENCJE DLA WARTOŚCI WSKAŹNIKÓW ROZDROBNIENIA

200

9.5. PRZYKŁADOWY PROCES OCENY ROZŁOGÓW GRUNTÓW

205

9.6. PRZYKŁADOWE WYNIKI ANALIZ PRZEDSTAWIAJĄCYCH WYBRANE ELEMENTY STRUKTURY PRZESTRZENNEJ GRUNTÓW

215

9.7. PODSUMOWANIE

229

10. LITERATURA

230

 

Pliki do pobrania:

Informacje dodatkowe

Praca zbiorowa pod redakcją Franciszek Woch
Autor 1 Jarosław Janus
Autor 2 Alina Syp
Autor 3 Antoni Miklewski
Rok wydania 2018
Liczba stron 250
Oprawa Miękka
Wymiary 16.5x23.5 cm
Numer ISBN 978-83-7562-313-0

Opinie o produkcie (0)

do góry
Sklep jest w trybie podglądu
Pokaż pełną wersję strony
Sklep internetowy od home.pl